Spis treści:
- Grunt gliniasty wymusza ostrożność i dokładność
- Piaski rzeczne wymagają innego podejścia
- Głazy, woda i inne przeszkody w ziemi
- Zakres robót zależy od projektu domu
Grunt gliniasty wymusza ostrożność i dokładność
Grunty gliniaste, zwłaszcza pochodzenia rzecznego, są mało przepuszczalne, przez co mogą zatrzymywać wodę opadową na dnie wykopu. To niekorzystne zjawisko, które może prowadzić do rozmakania podłoża i pogorszenia jego nośności. Aby zminimalizować ryzyko, nie należy wydłużać czasu prac ziemnych, a do wykopów warto używać koparek.
Mechaniczne wykonanie wykopu, jest jednak tylko częściowym rozwiązaniem. Ostatnie 20 cm powinno się wykopać ręcznie, ponieważ koparka może naruszyć strukturę gruntu poniżej projektowanego poziomu posadowienia. W przypadku naruszenia, dno należy wzmocnić chudym betonem. Zaletą gliny jest stabilność – skarpy są mniej narażone na osuwanie niż w przypadku piasków.
Wiosną i jesienią, gdy glina nasiąka wodą, sprzęt na kołach może nie wjechać na teren budowy. W takich przypadkach konieczne jest zastosowanie maszyn na gąsienicach, co wiąże się z dodatkowymi kosztami transportu. Zimą wykopy w gruncie gliniastym trzeba zabezpieczać przed mrozem. Używa się do tego słomianych mat, styropianu i folii.
Piaski rzeczne wymagają innego podejścia
Grunty piaszczyste, charakteryzują się zróżnicowanym zagęszczeniem, co utrudnia prowadzenie wykopów i może wpływać na nierównomierne osiadanie budynku. Z tego powodu często konieczne jest ich zagęszczanie lub stabilizacja.
Dno wykopu w takim gruncie, jest bardziej podatne na naruszenia, jednak łatwiej je poprawić, niż w przypadku gliny. Często wykopy wykonuje się do poziomu 20 cm powyżej dna, a końcowe warstwy wybiera ręcznie. Grunt niespoisty, jakim jest piasek, jest łatwiejszy do kopania ręcznego, a fundamenty można posadowić płycej.
Podczas prac w piaskach trzeba uważać na nachylenie skarp. Bezpieczne skarpy w takich warunkach mają nachylenie nawet 1:1,5. W wykopach głębszych niż 1 m konieczne jest ich odpowiednie uformowanie, by uniknąć osunięć.
Głazy, woda i inne przeszkody w ziemi
W glinach pochodzenia lodowcowego, mogą znajdować się głazy. Po ich usunięciu powstałe ubytki należy uzupełnić piaskiem stabilizowanym cementem w proporcji 100 kg cementu na 1 m³ piasku. Takie uzupełnienie wykonuje się warstwowo, by zapewnić stabilność podłoża. Jeśli w wykopie zbiera się woda opadowa, grunt należy ukształtować z 0,5–1% spadkiem w kierunku studzienki. W gruntach niespoistych konieczne może być zaprojektowanie systemu odwodnienia. Zbyt intensywne wypompowywanie wody, może wypłukiwać drobne cząstki gruntu, osłabiając jego nośność.
Zimą niezabezpieczone wykopy, mogą ulec uszkodzeniu przez mróz. Wówczas niezbędna jest ochrona wykopu słomą, styropianem i folią. Jeśli budowa nie jest zaawansowana, lepiej przerwać prace do wiosny.
Zakres robót zależy od projektu domu
W przypadku domów z piwnicą, wykonuje się wykop szerokoprzestrzenny pod całą powierzchnię budynku. Taki wykop wykonuje się najczęściej maszynowo, a ręczne prace ograniczają się do modelowania dna wykopu lub wykonania ław fundamentowych. Domy bez piwnicy, wymagają mniejszego zakresu robót – kopie się tylko pod ławy lub płytę fundamentową.
Ziemię z wykopów, można wykorzystać do modelowania terenu. Humus, czyli warstwę urodzajną, warto zdjąć dokładnie – ręcznie lub mechanicznie – w zależności od planów zagospodarowania działki. Humus kwaśny, typowy dla działek leśnych, nie nadaje się do ogrodu i nie musi być starannie zdejmowany.
Nie należy stosować humusu do zasypywania fundamentów, ani budowy tarasów. Martwą ziemię, można wykorzystać do tworzenia skarp lub podniesienia terenu. Przy pracach ręcznych ziemię odkłada się bezpośrednio przy wykopie, natomiast w przypadku koparek łatwiej ją zgromadzić w jednym miejscu do wywiezienia.
Rodzaj gruntu, ma kluczowy wpływ na wybór metody kopania fundamentów. Grunty gliniaste wymagają większej ostrożności i zabezpieczeń, zwłaszcza przed wodą i mrozem. Piaski są łatwiejsze w obróbce, ale stwarzają ryzyko osunięć i nierównego osiadania. Dodatkowe trudności mogą sprawiać głazy, podmokły teren lub nieodpowiedni humus. Prawidłowa ocena warunków gruntowych, to podstawa bezpiecznej i sprawnej budowy.
Źródło: Murator